MİLLİYETÇİLİK ÜZERİNE GÖZLEMLER-1 / Yusuf YAVUZYILMAZ

MİLLİYETÇİLİK ÜZERİNE GÖZLEMLER-1

Faşizm, insandaki güç arzusuna cevap veren bir ideolojidir.

Yusuf YAVUZYILMAZ

Din ve milliyetçilik arasındaki ilişki daima tartışma konusu olmuştur. Ayrıca değişik milliyetçi anlayışlar arasındaki sıralama ve meşruiyet tartışması da sorunludur. Türk milliyetçiliğini istisna edip, Ermeni, Arap, Fars ve Kürt milliyetçiliğini eleştirmek tutarlı ve ahlaki değildir. Milliyetçi düşünce kendi milliyetçiliğini meşru görürken, diğer halklara ait meşruiyetleri düşman olarak algılar.

Türk demokrasisinin ve hukuk devletinin önündeki en büyük engel milliyetçi düşüncenin güvenlik ve devlet eksenli siyasetidir. Bu siyaset, beka ve devletçiliği öne çıkarır.

Bireysel hak ve özgürlükler bu iki ilkenin doğrultusunda ihmal edilebilir sayılır.

Bu düşüncenin daha büyük zaafı ise devletin bekası için hukukun ihmal edilebilirliğini öne çıkarması ve meşrulaştırmasıdır.

Kuşku yok ki, milliyetçiliğin en katı hali olan faşizm, insandaki güç arzusuna cevap veren bir ideolojidir.

Diğerlerinden kuvvetli olma ihtiyacı, insana üstün bir kimlik oluşturma motivasyonunu sağlıyor.

Bu motivasyon devlet ideolojisi haline geldiğinde ise çok daha sorunlu bir durum ortaya çıkıyor.

Cumhuriyetin ilk yılları, Avrupa menşeli ırk teorilerinden önemli ölçüde etkilenmenin olduğu yıllardır.

Tek parti döneminde bürokratların bıyıklarını şekilleri bile bu etkilenmenin formel boyutunu gösteriyordu.

Milliyetçilik yönünden en tutarlı eleştirileri yapan düşünür Mehmet Akif Ersoy’dur. İstiklal Marşı yazarı milliyet derken İslam'ı ( Hani milliyetin İslam idi?) anlıyor ve ona sımsıkı sarılmayı öneriyordu.

Kavimler arasındaki üstünlük düşüncesini asla kabul etmiyor ve kavmiyet düşüncesini Peygamberin yasakladığını savunuyordu. Türklük, Kürtlük, Araplık gibi Kavmiyetçiliği de reddediyordu. Kendisinin Arnavut olduğunu ancak Arnavut milliyetçisi olmadığını belirliyor.

Buradaki kritik soru şu: Mehmet Akif kavmiyet derken hangi düşünce sistemini kast ediyor ve eleştiriyordu? Mehmet Akif'in temel eseri Safahat'ı okursak bunun cevabını da buluyoruz.

Mehmet Akif kavmiyetçilik derken, Ziya Gökalp’ın savunduğu Türk milliyetçiliğini (Turancılık)  kast ediyordu.

En iyisi Mehmet Akif’i kendi dilinden tanımaktır.

Bakın İstiklal Marşımızın yazarı Arnavut Mehmet Akif bu konulara nasıl bakıyor?

“Hani milliyetin İslam idi Kavmiyet ne?
Sarılıp sımsıkı dursaydın ya Milliyetine.
Arnavutluk ne demek? Var mı şeriatta yeri?
Küfr olur, başka değil, kavmini sürmek ileri.

Arabın Türk'e; Lazın Çerkez'e, yahut Kürd'e,
Acemin Çinliye rüchanı mı varmış? Nerde!
Müslümanlıkta "anasır"mı olurmuş ne gezer,
Fikri kavmiyeti telin ediyor peygamber.

...

Artık ey millet-i merhume, sabah oldu uyan,
Sana az geldi ezanlar, diye ötsün mü bu çan?
Ne Araplık ne de Türklük kalacak aç gözünü,
Dinle Peygamber-i zişanın ilahi sözünü.

Türk Arapsız yaşamaz, Kim ki yaşar der delidir.
Arabın, Türk ise hem sağ gözü, hem sağ elidir.
Veriniz başbaşa zira sonu hüsranı mübin,
Ne hükümet kalıyor ortada, billahi ne din.

...

Bunu benden duyunuz, ben ki bir Arnavudum
Başka bir şey diyemem... işte perişan yurdum."

Devam Edecek..