İnsan Hakları İzleme Örgütü, İsrail'in Gazze'de "hukuka aykırı olarak" beyaz fosfor kullandığını söylüyor

Özel Haber

Hazırlayan: İlhan Bozkır-Hertaraf Haber

İnsan Hakları İzleme Örgütü, İsrail'in Gazze Şeridi ve Lübnan'da "hukuka aykırı" bir şekilde beyaz fosfor kullandığı uyarısında bulunarak bunun siviller açısından yarattığı riski dile getirdi.

İnsan hakları grubu, geçtiğimiz hafta her iki bölgede çekilen ve Gazze Şehri limanı ile İsrail-Lübnan sınırındaki iki kırsal bölge üzerinde topçu ateşiyle beyaz fosfor kullanıldığını gösteren görüntülerin doğrulandığını teyit etti.

İnsan Hakları İzleme Örgütü Orta Doğu ve Kuzey Afrika Direktörü Lama Fakih yaptığı açıklamada "Beyaz fosfor kalabalık sivil alanlarda her kullanıldığında, dayanılmaz yanıklara ve ömür boyu sürecek acılara yol açma riski yüksektir" dedi.

İsrail, Hamas liderliğindeki Filistinli savaşçıların Cumartesi gününden itibaren İsrail'e sürpriz bir saldırı başlatarak en az 1,300 İsrailliyi öldürmesi ve  onlarca İsrailliyi rehin almasının ardından yoğun nüfuslu Gazze Şeridi'ni bombalıyor. İsrail'in buna karşılık Gazze'ye yönelik bombardımanında yarısı kadın ve çocuk olmak üzere en az 1,500 Filistinli şehit oldu.

Fakih, "Beyaz fosfor, evleri yakabileceği ve sivillere korkunç zarar verebileceği nüfusun yoğun olduğu kentsel alanlarda havadan patlatıldığında yasadışı bir şekilde ayrım gözetmez" (sivillerle asker arasında) dedi.

Fakih ayrıca, 10 ve 11 Ekim 2023 tarihlerinde Lübnan ve Gazze'de çekilen videoları doğruladıklarını söyledi.

Beyaz fosfor, havayla temas ettiğinde tutuşan ve temas ettiği insanlarda veya yapılarda ciddi yanıklara neden olabilen yangın çıkarıcı bir kimyasaldır.

İnsan Hakları İzleme Örgütü tarafından yapılan açıklamada "Temas halinde beyaz fosfor, yağda ve dolayısıyla insan etinde yüksek oranda çözünebildiği için insanları termal ve kimyasal olarak kemiğe kadar yakabilir. Beyaz fosfor parçaları tedaviden sonra bile yaraları daha da kötüleştirebilir ve kan dolaşımına girerek çoklu organ yetmezliğine neden olabilir." şeklinde ifadelere yer verildi. 

İsrail hava kuvvetleri Perşembe günü öğleden sonra yaptığı açıklamada Cumartesi gününden bu yana Gazze'ye 6,000 bomba attığını ve 3,600 hedefi vurduğunu açıkladı.

En Ölümcül Sabah

İsrail hava saldırıları  sadece Perşembe sabahı Jabalia'da aynı aileden 44 kişi de dâhil olmak üzere en az 250 kişiyi şehit olmasına neden oldu. 

Perşembe günkü katliam, Gazze Şehri'nin yaklaşık dört kilometre kuzeyindeki Jabalia ve Doğu Akdeniz kıyısındaki al-Shati kampı olmak üzere iki bölgede gerçekleşti. Çok sayıda ceset hala enkaz altında olduğu ve çıkarılamadığı için şehit sayısının artması bekleniyor.

Sadece 0,52 kilometrekarelik bir alana kurulu olan Al-Shati kampı, dünyanın en yoğun nüfuslu bölgelerinden biri. Gazze'deki pek çok aile İsrail'in amansız bombardımanından kaçarak, 90,713 kişilik nüfusuyla şimdiden dolup taşan bu kampa sığındı.

Middle East Eye'ın konuştuğu bölge sakinleri, saldırıdan önce İsrail ordusundan bölgeyi boşaltmaları için herhangi bir uyarı almadıklarını söyledi. 

Görgü tanıkları Middle East Eye'a El Şati'ye yapılan saldırıda en az 10 çok katlı binanın yerle bir olduğunu ifade ettiler.

Yasak Savaş Aracı olarak Fosforlu Silahlar

Fosforlu silahlar uluslararası hukukta belirli sınırlamalara tabi silahlar olarak kabul edilmektedir. Özellikle "Fosforlu Mermilerin Kullanımına Dair Sözleşme" (Convention on Certain Conventional Weapons, CCW) bu tür silahların kullanımını düzenlemektedir.

Bu sözleşme, fosforlu mermilerin kullanımını sınırlar ve bazı durumlarda yasaklar. Fosforlu mermilerin sivil nüfusa veya sivil alanlara yönelik kullanımı ciddi insanlık suçu olarak kabul edilir ve bu kullanım uluslararası hukuka aykırıdır. Ayrıca, sözleşme, fosforlu mermilerin savaş bölgelerinde sivil nüfusa zarar verme riskini azaltmak için belirli önlemler alınmasını gerektirir.

Sözleşme, ülkelerin fosforlu mermilerin üretimini, kullanımını ve transferini düzenlemelerini veya yasaklamalarını öngören birçok hüküm içerir. Sözleşmeye taraf olan ülkeler, sözleşmenin hükümlerini ulusal yasaları aracılığıyla uygulamakla yükümlüdürler.

Fosforlu silahlar, özellikle beyaz fosfor mermileri, uluslararası hukukta yasaklanmış veya sınırlanmıştır çünkü kullanıldıklarında ciddi insani sonuçlara neden olabilirler ve insan haklarına zarar verebilirler. İşte fosforlu silahların yasaklanma nedenleri:

İnsani Etkiler: Fosforlu mermiler sıcak bir kimyasal reaksiyonla hava ile temas ettiğinde şiddetli bir yanma ve patlama etkisi yaratabilirler. Bu yanma, insan vücudu üzerinde ciddi yanıklara ve diğer yaralanmalara neden olabilir. Fosforlu mermilerin kullanılması sonucu sivil nüfus, özellikle de çocuklar, kadınlar ve yaşlılar gibi savunmasız gruplar, bu yanıkların kurbanı olabilirler.

Kimyasal Zarar: Fosforlu mermilerin kullanılması sonucu açığa çıkan fosfor gazı solunum yoluyla alındığında, zehirli ve ölümcül etkilere neden olabilir. Bu nedenle, bu tür silahların kullanımı, kimyasal silahların kullanımı olarak kabul edilir.

Çevresel Zarar: Fosforlu mermilerin kullanılması aynı zamanda çevresel zarara yol açabilir. Fosfor, toprakları kirletebilir ve su kaynaklarına zarar verebilir, bu da uzun vadeli ekolojik etkilere yol açabilir.

İnsan Haklarına Aykırılık: Fosforlu mermilerin sivil nüfusa ve sivil alanlara karşı kullanılması, uluslararası hukuka aykırıdır ve savaş suçu olarak kabul edilir. Bu nedenle, uluslararası toplum fosforlu mermilerin kullanımını kısıtlamış veya yasaklamıştır.

Fosforlu mermilerin bu olumsuz etkileri göz önüne alındığında, uluslararası hukuk, bu tür silahların kullanımını sınırlamak veya yasaklamak için önlemler almıştır. Bu tür yasaklar ve sınırlamalar, sivil nüfusu ve sivil altyapıyı korumayı amaçlar ve insani değerlere saygıyı teşvik eder.