22 Ekim 2019 Salı •

HIRSIZ İÇERİDE HABERİMİZ OLSUN

11.04.2019
Doç. Dr. Mehmet SAĞLAM

HIRSIZ İÇERİDE HABERİMİZ OLSUN / Doç. Dr. Mehmet SAĞLAM

İcat edildiğinden beri insanlığı en çok etkileyen şeyleri sorsak birçok şey söylenebilir, ancak bunlar içerisinde televizyonun özel bir yeri var. Etki gücü ve yaygınlığı dikkate alındığında televizyon birçok şeyin önüne geçmektedir.

Ülkemizdeki etkisini de tartışmaya gerek yok. Artık her evde olduğu gibi birçok evde farklı odalarda dahi bulunuyor. Evimize, ailemize bu kadar etki eden ve hayatımızın önemli bir parçası haline gelen televizyonda ne izliyoruz?

Bizi bu kadar ona bağlayan şey ne?

Doğrusu bu soruların cevabı son derece önemli olsa gerek. Bu sorulara cevap ararken karşınıza RTÜK tarafından yapılan TELEVİZYON İZLEME EĞİLİMLERİ ARAŞTIRMASI – 2018 raporu çıkıyor. Raporun içinden bazı bilgileri paylaşmakta yarar var.

“Hafta içi televizyon izleme süreniz ne kadardır?” sorusuna cevap verenlerin %27,3’ünün hafta içi 2-3 saat televizyon izlediği, %16,4’ü ise 3-4 saat televizyon izlediğini söylemiş ve hafta sonu bu süre daha fazla olarak belirlenmiş. Bu oranları şöyle söylemekte yarar var; ülkedeki insanların % 44’ü günlük en az 3 saat televizyon izliyor. Araştırmaya göre günlük ortalama televizyon izleme süresi 3 saat 34 dakika gibi çok ciddi bir rakam. 2006 yılında bu süre 5 saat 8 dakikaymış. Dünya ortalaması da çok farklı değil; Avusturalya 3 saat 8 dakika, Japonya 4 saat 22 dakika, Çin 2 saat 26 dakika, Almanya 3 saat 43 dakika, İsveç 2 saat 28 dakika, ABD ise 4 saat 30 dakika olarak belirlenmiş. Eğitim düzeyi arttıkça ülkemizde televizyon izleme süresinin azaldığı, kadınların erkeklerden biraz daha fazla televizyon izlediği ve düşük gelirlilerin yüksek gelirlilere göre daha fazla tv izledikleri ayrıca belirtilmiş. Bu verilerden en önemlilerinden biri ise televizyonu ne zaman izlediğimiz kısmı. Araştırmaya göre % 73’ümüz 18-21 saatleri arasında, % 67’miz ise 21-24 saatleri arasında yani aile bireylerinin gün içerisinde hep birlikte oldukları zaman diliminde televizyon izliyoruz.

Türkiye’de 2018 yılında en çok izlenenler sırası ile haberler, yerli diziler ve spor programları, bu arada bizim spor programı dediğimiz şeyin büyük oranda futbol programları olduğunu söylemeden geçmeyelim. Kadınların daha çok haber ve dizi, erkeklerin ise spor programı ve açık oturum programlarını izledikleri ifade edilmiş. Bu arada erkeklerin izledikleri spor programlarında futbola dair “entelektüel ve son derece seviyeli” bir içeriğin bulunduğunu, açık oturum programlarında ise saysanız 15 kişiyi geçmeyen isimlerin farklı kanallarda devir daim halinde beyinlerimizi formatlamaya çalıştıklarını anlatmaya gerek yok. Kadınların izledikleri haberler ve dizilere gelince; bu haberlerin içerisinde muhtemelen gündüz kuşağındaki biraz polisiye, biraz hukuk, biraz dram, biraz vahşet, biraz cinsellik olan malum programlar var. Dizilere bakıldığında, 2018 yılında en çok izlenen dizilerin sırası ile Sen Anlat Karadeniz, Diriliş, Kadın, Söz, Eşkıya Dünyaya Hükümdar Olmaz, Çukur, Arka Sokaklar, Savaşçı, Aşk ve Mavi, İstanbullu Gelin olduğu belirlenmiş

(http://www.haber7.com/televizyon/haber/2567422-2018-yilinda-en-cok-hangi-dizi-izlendi-sen-anlat-karadeniz-ve-dirilis-ertugrul).

2018 yılının ilk yarısında en çok şikayet alan tv programlarına baktığımızda dizi filmler, tele satış, haberler ve reality show programları geliyor. 2018'in ilk 6 aylık döneminde en çok şikayet edilen program 'Çukur' dizisi olurken, bunu 'Sen Anlat Karadeniz' dizisi, 'Adnan Oktar ile Sohbetler', 'Yeni Gelin' dizisi ve 'Avlu' dizisi takip etmiş. Bu şikayetler içerisinde Çukur ve Sen Anlat Karadeniz dizilerinin aynı zamanda en çok izlenen programlar arasında olduğunu hatırlatmaya gerek yok sanırım. 

(https://tr.sputniknews.com/turkiye/201808241034882494-rtuk-sikayet-cukur/).

Üstelik televizyonun en çok izlendiği zaman dilimi olan 18-24 saatleri arasında yoğun olarak dizi filmler ile geçtiği de malum. RTÜK’ün araştırmasına göre en çok şikayet edilenler % 46,7 ile kuşak programları (özellikle gündüz kuşağı), % 21,6 ile de diziler geliyor. Yani hem izliyoruz hem de şikayet ediyoruz. Dizilerle ilgili en önemli şikayet % 62 ile çocuk ve gençlere olumsuz örnek oluşturma, % 48,8 ile şiddet geliyor. Haberler ile ilgili şikayetlerde ise % 55,3’ü ayrımcı ve kutuplaştırıcı olması yönünde şikayetler var.

En son ne izlediğimiz ile bitirelim; 2019 Mart ayı izlenme oranlarına göre sırası ile Hercai, Arka Sokaklar, Fox AnaHaber, Müge Anlı İle Tatlı Sert, Arka Sokaklar (Özet), Zuhal Topal'la Sofrada, Gülperi, Atv AnaHaber, Esra Erolda en çok izlenenler olarak belirlenmiş

https://www.cnnturk.com/magazin/reyting-sonuclari-belli-oldu-iste-29-mart-2019-siralamasi)

Doğrusu bu verileri yorumlamak için sosyolojiden psikolojiye, iletişimden hukuka kadar farklı birçok uzmanlık gerektiriyor. Ama haddi çok aşmadan özet bir değerlendirme yapılırsa şunlar söylenebilir; çok televizyon izliyoruz, ailecek bir arada olduğumuz zamanı birbirimizle değil televizyon ile geçiriyoruz, hem kızıyoruz hem izliyoruz, kızdığımız ve şikayet ettiğimiz şeyleri ailecek izliyoruz.

Ayrıca izlediklerimiz bizi kaygılandırıyor, değerlerimizi yozlaştırıyor, şiddeti ve cinselliği meşrulaştırıyor, bizi birbirimize karşı ayrıştırıyor ve ötekileştiriyor. Bir atasözü ile bitirelim, “Hırsız içeride ise kapı kilit tutmaz”. Hırsız içeride, ailemizi, çocuklarımızı, gençlerimizi, kadınlarımızı, erkeklerimizi çalışıyor haberimiz olsun.

Yorum Ekle
Yorumlar
Henüz Yorum Eklenmemiş
Dürümiye / Lezzete Davetiye